Ғылыми-зерттеу жұмысы

Кафедраның ғылыми қызметі

Ғылым кафедра қызметінің басым бағыттарының бірі болып табылады. Кафедра оқытушылары ғылыми-зерттеу жұмыстарымен белсенді айналысады, біліктілігін арттырады, ғылыми тағылымдамалардан өтеді, халықаралық конференцияларға, конгрестерге және семинарларға тұрақты түрде қатысады.

Ғылыми жетістіктері

Соңғы үш оқу жылы ішінде кафедра қызметкерлері 169 ғылыми еңбек жариялады, оның ішінде:

• Scopus және Web of Science дерекқорларында индекстелетін жоғары рейтингті халықаралық журналдарда – 84 мақала;
• ҚР Ғылым және жоғары білім министрлігі Ғылым және жоғары білім саласындағы сапаны қамтамасыз ету комитеті ұсынған басылымдарда – 79 мақала;
• басқа республикалық және шетелдік ғылыми басылымдарда – 5 мақала;
• халықаралық, шетелдік және республикалық ғылыми-практикалық конференциялар материалдарында – 68 баяндама мен тезис.

Есепті кезеңде кафедра қызметкерлері 4 оқу құралын және 3 монографияны жарыққа шығарды.

Ғылыми зерттеулердің негізгі бағыттары

• функционалдық және арнайы мақсаттағы тағам өнімдерін өндіру;
• астық шикізатын қайта өңдеу;
• нан-тоқаш, макарон және кондитерлік өнімдер технологиясы;
• сыра қайнату және алкогольсіз сусындар өндіру технологиясы;
• экструзиялық технологиялар;
• ауыл шаруашылығы шикізатын кешенді қайта өңдеу.

Кафедра ғалымдарының басым зерттеу бағыттары

• глютен мөлшері төмен арнайы мақсаттағы сыра өндіру технологиясын әзірлеу;
• май өңдеу өнеркәсібінің дәстүрлі емес жанама өнімдерін пайдалана отырып құрама жем өндіру технологияларын жетілдіру;
• ұннан жасалатын кондитерлік өнімдер өндірісінде дәнді-бұршақты дақылдар мен өсімдік шикізатын қолдану;
• тағамдық құндылығы жоғары печеньенің сапасының қалыптасуына жаңа май түрлерінің әсерін зерттеу;
• дәнді және майлы дақылдар мен көкөніс шикізатын қайта өңдеу өнімдері негізінде гликемиялық индексі төмен нан-тоқаш өнімдерінің технологияларын әзірлеу.

Зияткерлік меншік

Соңғы үш жыл ішінде кафедра қызметкерлері зияткерлік меншік саласында келесі нәтижелерге қол жеткізді:

• 3 патент алды;
• өнертабыстарға, пайдалы модельдерге және өнеркәсіптік үлгілерге 12 өтінім берілді;
• 20-дан астам авторлық куәлік тіркелді.

Ғылыми зерттеулердің нәтижелері Q1–Q2 квартильдеріне жататын халықаралық басылымдарда жарияланып, тағам өнеркәсібінің өзекті мәселелерін шешуге, азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз етуге, инновациялық технологияларды енгізуге және Тұрақты даму мақсаттарына қол жеткізуге бағытталған.

Оқу-ғылыми инфрақұрылымы

Магистранттар мен докторанттардың кәсіби құзыреттерін қалыптастыру, сондай-ақ тәжірибелік дағдыларын дамыту мақсатында кафедрада заманауи мамандандырылған зертханалар мен оқу-ғылыми орталықтар жұмыс істейді:

• Оқу-ғылыми макарон орталығы;
• Оқу-ғылыми нан орталығы;
• Оқу-ғылыми құрама жем орталығы;
• Ашыту өнімдерін өндіру оқу-ғылыми орталығы («Эфес Қазақстан» АҚ ИП демеушілік қолдауымен);
• Оқу-ғылыми диірмен орталығы;
• «Тағам өнімдерінің реологиясы» ғылыми-зерттеу зертханасы.

Оқу-зерттеу зертханалары мен мамандандырылған кабинеттердің жалпы ауданы 1293,86 м² құрайды.

Химиялық және биохимиялық зерттеулер жүргізу үшін кафедра АТУ құрылымдық бөлімшесі болып табылатын аккредиттелген «Тағам қауіпсіздігі» сынақ зертханасының мүмкіндіктерін пайдаланады.

Ғылыми жобалар

Кафедра қызметкерлері Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігінің ғылыми зерттеулерді гранттық қаржыландыру конкурстарына белсенді қатысады. Соңғы үш жыл ішінде қарауға үш жоба ұсынылды, оның ішінде бір жоба «Жас ғалым» бағдарламасы аясында дайындалды. Сұратылған қаржыландырудың жалпы көлемі шамамен 270 млн теңгені құрады.

Қазіргі уақытта кафедрада мемлекеттік бюджет есебінен қаржыландырылатын келесі ғылыми жобалар жүзеге асырылуда.

Орындалып жатқан гранттық жобалар

1. AP19577363 – «Қазақстанның жабайы өсетін өсімдіктерін пайдалана отырып функционалдық экструзиялық тағам өнімдерінің технологиясын әзірлеу»
   Жоба жетекшісі: Изембаева А.К.
2. AP26198575 – «Төмен этерификацияланған пектинді қолдану арқылы функционалдық көпдәнді кондитерлік өнімдердің (маффиндер, берлинерлер, галеттер, крекерлер) тиімді технологиясын әзірлеу»
   Жоба жетекшісі: Искакова Г.К.
   Қаржыландыру көлемі: 39,9 млн теңге.
3. AP26105475 – «Әртүрлі дисперстілік дәрежесіндегі дәнді және бұршақты дақылдардың тұтас тартылған ұнын ұзақ мерзімге сүрлемдік сақтаудың қауіпсіз технологиясын әзірлеу»
   Жоба жетекшісі: Жиенбаева С.Т.
   Қаржыландыру көлемі: 119,1 млн теңге.
4. AP22786450 – «Көп компонентті қоспалар мен биологиялық белсенді қоспалар негізінде функционалдық құрғақ таңғы астардың (гранола, снектер) технологиясын әзірлеу»
   Жоба жетекшісі: Молдақұлова З.Н.
   Қаржыландыру көлемі: 29,7 млн теңге.
5. AP23490384 – «Өсімдік текті дақылдармен байытылған мұздатылған қамырды жедел дайындаудың инновациялық технологиясын әзірлеу»
   Жоба жетекшісі: Турсунбаева Ш.А.
   Қаржыландыру көлемі: 102,1 млн теңге.
6. AP26198637 – «Табиғи полимерлер негізінде биоыдырайтын қаптаманы әзірлеу және оның нан-тоқаш өнімдерінің қауіпсіздігіне әсерін зерттеу»
   Жоба жетекшісі: Мулдабекова Б.Ж.
   Қаржыландыру көлемі: 118,5 млн теңге.

Бастамашыл ғылыми зерттеулер

Кафедрада сондай-ақ келесі бағыттар бойынша бастамашылық және шаруашылық келісімшарт негізіндегі ғылыми-зерттеу жұмыстары орындалуда:

• тағамдық құндылығы жоғары ұннан жасалған кондитерлік өнімдер технологияларын әзірлеу;
• өсімдік экстрактыларын пайдалана отырып арнайы мақсаттағы сусындар өндіру;
• полба ұнын алу және оның ашытқысыз нан сапасына әсерін зерттеу;
• дәстүрлі емес ұн түрлерін қолдана отырып инновациялық ұннан жасалған кондитерлік өнімдер әзірлеу;
• жарма компоненттерінің ұнтақталу дәрежесінің дәнді батончиктердің сапасына әсерін зерттеу;
• май өңдеу өндірісінің жанама өнімдері негізінде құсқа арналған ресурсты үнемдейтін құрама жем технологияларын жасау.

Ғылыми зерттеулердің практикалық маңызы

Кафедраның ғылыми қызметінің нәтижелері тағам өнімдерін өндірудің инновациялық технологияларын әзірлеуге және өндіріске енгізуге, функционалдық тағам өнімдерінің ассортиментін кеңейтуге, ауыл шаруашылығы шикізатын қайта өңдеу тиімділігін арттыруға және Қазақстан Республикасының азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталған.